هدف این پژوهش واکاوی سیر تحولات تاریخی پیدایش خوارج اباضیه از ظهور این فرقه تا سقوط دولت رستمیان در مغرب است. در ابتدا بنا بر ضرورت ضمن اشاره‌ای کوتاه به تاریخ پیدایش خوارج و فرقه‌های مختلف آن بویژه اباضیان، به علل و چگونگی ورود خوارج اباضیه به شمال آفریقا و تشکیل دولت بنی‌رستم(رستمیان) در مغرب و تحولات دوران حکومت آنان پرداخته شده است. اهمیت بررسی تاریخ این فرقه در آن است که اباضیان با گرایش به اعتدال‌گرایی و پرهیز از خشونت که از ویژگی‌های اصلی خوارج بود، توانستند تا زمان حاضر هم‌چنان به حیات خود در جامعه اسلامی ادامه دهند. روش انجام این تحقیق، توصیفی - تحلیلی بوده و به منظور گردآوری داده‌ها برای پاسخ‌گویی به سوالات پژوهش، اسناد و مدارک مرتبط با موضوع مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است.
نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد که عقاید فرقة اباضیه بنا به دلایل سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی در مغرب اسلامی مورد پذیرش بربران قرار گرفته و به مرور زمان گسترش یافت، تا جایی که اباضیان با انتخاب «عبدالرحمن بن رستم» به عنوان امام، و تأسیس سلسله رستمیان به مرکزیت شهر تاهرت، عصر طلایی اباضیان مغرب را رقم زدند. حکومت رستمیان مغرب در تجربه بسیار موفقی در این مذهب به شمار می‌رود که ضمن ارائه خدمات کم نظیر اقتصادی، عمرانی، فکری، سیاسی، اجتماعی و علمی، در مجموع حکومتی مقبول و نمونه خوبی از تمدن و میراث شهری از خود بر جای گذاشتند.