پ‍‍‍ژوهش‌نامه فرهنگ و معارف دینی

پ‍‍‍ژوهش‌نامه فرهنگ و معارف دینی

تحلیلی بر سیرو تطور آثار قرآنی کلامی عصمت پیامبران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
گروه معارف اسلامی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران
10.22034/rjcis.2026.15001.1144
چکیده
عصمت پیامبران، به‌عنوان یکی از محورهای بنیادین و اثرگذار در منظومه کلام اسلامی، همواره کانون توجه متفکران و نقطه تقابل دیدگاه‌های مختلف میان مذاهب اسلامی بوده است. پیچیدگی ماهوی و گستره مفهومی این مبحث، منجر به تولید آثار متعددی از سوی متکلمان و مفسران گشته که طیف وسیعی از رویکردهای نظری را در بر می‌گیرد. با این حال، به‌رغم تعدد این آثار، این پرسش اساسی مطرح است که فرآیند تدوین متون قرآنی مرتبط با عصمت پیامبران از چه زمانی آغاز شده و این سیر تکوینی، چه مراحل و تحولاتی را پشت سر گذاشته است؟پژوهش با اتخاذ روش توصیفی-تحلیلی و تحلیل نظام‌مند منابع کتابخانه‌ای، درصدد است تا سیر تطور و تدوین آثار مرتبط با عصمت پیامبران را از آغاز تا کنون واکاوی نماید. یافته‌های تحقیق نشان دهنده آن است که تکوین آثار قرآنی در این حوزه، چهار دوره متمایز را پشت سر گذاشته است: «دوره پیدایش»، «دوره آثار پراکنده و غیرهدفمند»، «دوره تدوین آثار مستقل و هدفمند» و در نهایت، «دوره بسط و گسترش». هر یک از این ادوار، دارای ویژگی‌های معرفت‌شناختی و ساختاری خاص خود بوده و بازتاب‌دهنده گذار از رویکردهای اولیه به سوی تحلیل‌های جامع‌تر و نظام‌مندتر در تاریخ کلام اسلامی است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

دوره 6، شماره 1
بهار و تابستان
تیر 1405

  • تاریخ دریافت 08 اردیبهشت 1405
  • تاریخ بازنگری 24 تیر 1405
  • تاریخ پذیرش 25 تیر 1405