دانشگاه شهرکرد پ‍‍‍ژوهش‌نامه فرهنگ و معارف دینی 2716-9618 6 1 2026 06 22 منطق استنباط در دو خوانش از آیات غدیر: تحلیل تطبیقی-انتقادی مبانی دکتر سالوس و امامیه 17 34 11934 10.22034/rjcis.2025.15285.1146 FA حیدرعلی رستمی استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه بین المللی علامه عسکری، قم، ایران 0000-0003-3431-2136 محمد رصافی استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه بین المللی علامه عسکری، قم، ایران 0000-0002-2371-372X بهزاد عطاران دانشجوی دکتری، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه بین المللی علامه عسکری، قم، ایران 0009-0006-9800-3171 Journal Article آیات مرتبط با واقعه غدیر، به‌ویژه آیات تبلیغ (المائده: ۶۷)، اکمال دین (المائده: ۳)، و نخست سوره معارج (المعارج: ۱)، از دیرباز محور مناقشات تفسیری و کلامی میان مذاهب اسلامی بوده‌اند. این پژوهش با تمرکز بر دیدگاه‌های دکتر علی احمد سالوس و پاسخ‌های امامیه، به این پرسش اصلی پاسخ می‌دهد که هر یک از طرفین بر چه مبانی و روش‌هایی در علوم قرآن و حدیث تکیه کرده و چگونه پیش‌فرض‌های کلامی بر این روش‌شناسی تأثیر گذاشته است؟ هدف این مقاله، تحلیل تطبیقی و انتقادی مبانی و روش‌های علوم قرآنی و حدیثی است که توسط هر دو طرف به کار گرفته شده است. این پژوهش با به‌کارگیری روش توصیفی-تحلیلی و با رویکردی انتقادی، به واکاوی این روش‌شناسی‌ها می‌پردازد. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که رویکرد دکتر سالوس در تکیه بر ظاهرگرایی و نقد سندی گزینشی، در برابر حجم گسترده روایات و قواعدی چون «تعدد نزول» و «آیات مستثنیات»، با چالش‌های روش‌شناختی جدی مواجه است. در مقابل، پاسخ‌دهندگان شیعی با به‌کارگیری جامع‌ترِ اصول علوم اسلامی، استدلال منسجم‌تری در اثبات ارتباط این آیات با نصب امامت در غدیر ارائه می‌دهند. همچنین مشخص گردید که پیش‌فرض‌های کلامی طرفین، نقشی تعیین‌کننده در انتخاب و اولویت‌بندی قواعد علمی داشته است. https://rjcis.sku.ac.ir/article_11934_a1aa0c486fb1a7ddd47003884e1fc67f.pdf