دانشگاه شهرکرد پ‍‍‍ژوهش‌نامه فرهنگ و معارف دینی 2716-9618 6 1 2026 06 22 نقش توحید مالِکی در اصلاح فرهنگ لذت‌خواهی 75 86 116724 10.22034/rjcis.2026.14996.1143 FA رحمت الله روحی دکتری مبانی نظری اسلام،دانشگاه معارف اسلامی، قم، ایران. 0009-0004-2048-3879 حسن پناهی آزاد دکتری و عضو هیئت علمی ، مبانی نظری اسلام، دانشگاه معارف اسلامی، قم، ایران Journal Article 2026 04 28 مسئله لذت و لذت‌گرایی به عنوان یکی از چالش‌های بنیادین انسان معاصر، نقشی محوری در شکل‌گیری فرهنگ و تمدن مدرن ایفا کرده است؛ به‌گونه‌ای که سیطره نگرش‌های لذت‌محور مادی، ضمن تقلیل جایگاه انسان به موجودی مصرف‌گرا و لذت‌جو، بحران‌های عمیقی را در ساحت معنا، سعادت، آرامش روانی و اخلاق اجتماعی پدید آورده است. این پژوهش با روش تحلیلی-توصیفی و با بهره‌گیری از منابع فلسفی، تفسیری و قرآنی، ضمن نقد مکتب لذت‌گرایی، به تبیین نگره اسلامی در مواجهه با این پدیده می‌پردازد. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که اندیشه اسلامی با پذیرش میل فطری انسان به لذت، آن را از سطح لذت‌های زودگذر مادی به سوی لذت‌های اصیل، پایدار و معنوی سوق می‌دهد؛ در این میان، اصل معرفتی «توحید مالکی» با نفی استقلال انسان در مالکیت و تثبیت مالکیت مطلق الهی، نقشی کلیدی در بازتعریف مفهوم لذت و اصلاح فرهنگ لذت‌خواهی ایفا می‌کند. بر اساس نتایج این پژوهش، گذار از لذت‌گراییِ هدف‌محور به لذت‌جوییِ ابزارگونه در مسیر قرب الهی و سعادت حقیقی، افزون بر آثار فردی همچون آرامش روانی پایدار، پیامدهای فرهنگی و تمدنی گسترده‌ای در حوزه سبک زندگی، اخلاق و معنویت دارد. در نهایت، مقاله تبیین می‌کند که نهادینه‌سازی اصل توحید مالکی، زیربنای اصلاح فرهنگ لذت‌خواهی و گذار به تمدنی مبتنی بر سعادت‌خواهی حقیقی است.رد. در نهایت، مقاله نشان می‌دهد که نهادینه‌شدن توحید مالکی می‌تواند زیربنای اصلاح فرهنگ لذت‌گرایی و شکل‌گیری تمدنی مبتنی بر سعادت‌خواهی حقیقی باشد. https://rjcis.sku.ac.ir/article_116724_74b83a50be74bf1d20c0722216f5eaaf.pdf